Odwołanie od orzeczenia powiatowej komisji lekarskiej
Odwołanie od orzeczenia powiatowej komisji lekarskiej może złożyć osoba, która nie zgadza się z przyznaną jej kategorią wojskową. Oczywiście uprawnienie to dotyczy głównie młodych mężczyzn, którzy stawiają się do kwalifikacji wojskowej. Takich mężczyzn rok rocznie jest ponad 200 tysięcy. Powiatowe komisje lekarskie mają zatem bardzo dużo pracy i mało czasu. Niestety w tym natłoku pracy zdarzają się błędy.
Kwalifikacja wojskowa 2026
Każdego roku organy państwowe wzywają mężczyzn, którzy osiągną wiek 19 lat na kwalifikację wojskową. W 2026 r. wezwanie otrzyma blisko 235 tys. osób. W trakcie kwalifikacji komisja przede wszystkim bada stawającego. Następnie powiatowa komisja lekarska przyznaje jedną z czerech następujących kategorii wojskowych:
- kategoria A – zdolny do służby wojskowej, a także zdolny do odbywania służby zastępczej;
- kategoria B – czasowo niezdolny do służby wojskowej;
- kategoria D – niezdolny do służby wojskowej, w czasie pokoju, z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej;
- kategoria E – trwale i całkowicie niezdolny do służby wojskowej, w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.
Orzeczenie powiatowej komisji lekarskiej jest zatem zwieńczeniem kwalifikacji wojskowej.
Powiatowa komisja lekarska
Kwalifikacja wojskowa w 2026 r. jest przeprowadzana przez powiatowe komisje lekarskie. Komisje te są powoływane przez gminy. Urzędują one wyłącznie okresowo, tj. od początku stycznia do końca kwietnia danego roku. W skład powiatowej komisji kwalifikacyjnej wchodzą cztery osoby: lekarz, pielęgniarka, psycholog oraz sekretarz delegowany przez gminę. Warto odnotować, że osoby orzekające w komisjach powiatowych wykonują swoje obowiązki doraźnie. Nie jest to zatem ich stale wykonywany zawód. Z praktyki kancelarii wynika, że rzutuje to negatywnie na jakość wydawanych orzeczeń.
Orzeczenie powiatowej komisji lekarskiej
Powiatowa Komisja Lekarska przyznaje kategorię wojskową w formie orzeczenia. Orzeczenie to jest równoważne z decyzją administracyjną. W konsekwencji oznacza to, że można się od niego odwołać. Odwołanie można złożyć, gdy powiatowa komisja lekarska dokonała niepełnego lub wadliwego rozpoznania, jak również w sytuacji gdy przydzielona kategoria wojskowa jest niewłaściwa.
Przykład
Do kancelarii zgłosił się klient, który otrzymał orzeczeniem powiatowej komisji lekarskiej kategorię A. Komisja nie zapoznała się z przedłożoną przez klienta dokumentacją lekarską. Po udzieleniu przez klienta pełnomocnictwa Kancelaria złożyła odwołanie wskazując na szereg naruszeń prawa procesowego i materialnego. Ma skutek wniesionego odwołania organ II instancji w całości uwzględnił odwołanie, a klient otrzymał finalnie kategorię D.
Jakie choroby mogą być podstawą do zmiany kategorii?
Istnieje bardzo wiele schorzeń mogących wpłynąć na przyznanie kategorii wojskowej niższej niż A. Stosunkowo często podstawą do przyznania niższej kategorii wojskowej są chorzenia natury:
- ortopedycznej,
- neurologicznej,
- psychiatrycznej,
- dermatologicznej.
Oczywiście komisje lekarskie oceniają każdy przypadek indywidualnie. Inaczej będzie przykładowo oceniany przypadek ciężkiej depresji z historią prób samobójczych, a inaczej przypadek przemijających zaburzeń lękowych. Z tego względu przy ocenie zasadności zastosowania danej kwalifikacji orzeczniczej bardzo często stosowanym kryterium jest przesłanka stopnia upośledzenia ustroju.
Przykład
Klient otrzymał kategorię A. W orzeczeniu powiatowej komisji lekarskiej stwierdzono u niego wyłącznie zaburzenia nerwicowe o nieznacznym nasileniu. Klient nie zgadzał się z wydanym orzeczeniem i powierzył prowadzenie sprawy Kancelarii. Wojewódzka Komisja Lekarska przychyliła się do argumentacji przedstawionej przez radcę prawnego Macieja Miereckiego. W rezultacie organ II instancji przyjął odmienną kwalifikację orzeczniczą stwierdzając u odwołującego się zaburzenia osobowości o wyższym stopniu nasilenia. Dzięki temu klient otrzymał finalnie kategorię D.
Jak złożyć odwołanie od orzeczenia powiatowej komisji lekarskiej?
Osoba, która nie zgadza się z orzeczeniem powiatowej komisji lekarskiej może złożyć odwołanie. Odwołanie składa się w terminie 14 dni od dnia odebrania orzeczenia. Oczywiście odwołanie rozpatruje organ wyższego rzędu, tj. Wojewódzka Komisja Lekarska. W odwołaniu należy podnieść argumenty prawne dotyczące wadliwości rozpoznania lub samego toku postępowania. Co istotne, do postępowania odwoławczego stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.
Czy składać samemu odwołanie od orzeczenia powiatowej komisji lekarskie?
Warto, aby odwołanie od orzeczenia powiatowej komisji lekarskiej było sporządzone przez radcę prawnego. Późniejsza kontrola sądowa orzeczenia komisji lekarskiej jest bowiem utrudniona. Sąd administracyjny nie ma de facto prawa do merytorycznej kontroli ostatecznego orzeczenia lekarskiego. Skarga może mieć sens wyłącznie w przypadku poważnego naruszenia przepisów proceduralnych w toku postępowania. Dlatego też nie warto marnować szans na uzyskanie pozytywnego orzeczenia w toku kwalifikacji wojskowej i procedury odwoławczej.
Ile trwa postępowanie odwoławcze w 2026?
Postępowanie odwoławcze trwa zazwyczaj od 3 do 5 miesięcy. Czas rozpatrzenia sprawy zależy od tego, przed którą wojewódzką komisją lekarską toczy się postępowanie. Niektóre komisje działają sprawniej od innych. Przekłada się to oczywiście na krótszy czas postępowania. Istotnym czynnikiem wpływającym na czas postępowania jest ilość posiedzeń komisji. Odwołania są bowiem rozpatrywane zbiorczo. Wojewódzkie Komisje Lekarskie wyznaczają zatem kilka terminów dodatkowych konsultacji lekarskich dla większej liczby odwołujących się.
Czy późniejsza zmiana kategorii wojskowej jest możliwa?
Tak, późniejsza zmiana kategorii jest możliwa. Wymaga ona jednak zaangażowania większej ilości czasu i środków. Przyjmuje się też, że warunkiem wszczęcia procedury jest zmiana okoliczności, a nie brak zgody z wydanym wcześniej orzeczeniem. Z tego względu wskazane jest jednak podjęcie starań przede wszystkim w toku postępowania kwalifikacyjnego. Nie mniej istotne jest też to, że w przypadku rezerwistów ewentualnej zmiany kategorii dokonują Rejonowe Wojskowe Komisje Lekarskie. Są to organy o charakterze stałym. Pracują w nich zawodowi lekarze orzecznicy. Z doświadczenia kancelarii wynika, że komisje te stosują surowsze kryteria orzecznicze. Więcej o zmianie kategorii przeczytasz tutaj
Kwalifikacja wojskowa a zasadnicza służba wojskowa
Zasadnicza służba wojskowa czyli tak zwany pobór jest obecnie zawieszony w Polsce. Państwo zawiesiło pobór w styczniu 2010 r. Od tego czasu młodzi mężczyźni nie odbywają obowiązkowego przeszkolenia wojskowego w wymiarze 9 miesięcy. W praktyce oznacza to, że osoba stawająca do kwalifikacji wojskowej w 2026 r. nie jest kierowana na wielomiesięczne przeszkolenie do jednostki wojskowej. Wojskowe Centrum Rekrutacji przenosi taką osobę do rezerwy.
Oczywiście powyższe nie oznacza, że osoba przeniesiona do rezerwy nie może zostać wezwana na ćwiczenia wojskowej. Jednym z obowiązków rezerwisty jest stawianie się na ćwiczenia wojskowe na wezwanie Wojskowego Centrum Rekrutacji.
Służba w rezerwie
Jak wspomniano Wojskowe Centra Rekrutacji osoby z przyznaną kategorią wojskową obecnie przenoszą automatycznie do rezerwy. Rezerwa dzieli się na dwa rodzaje: rezerwę aktywna i pasywną. W rezerwie aktywnej służą rezerwiści, którzy zgłosili chęć służby w rezerwie aktywnej oraz złożyli przysięgę.
Jednym z obowiązków rezerwistów, zarówno z rezerwy aktywnej, jak i pasywnej jest odbywanie ćwiczeń wojskowych. Natomiast obowiązek ten aktualizuje się dopiero w przypadku otrzymania karty powołania na ćwiczenia wojskowe.
Doświadczenie Kancelarii
Prawo wojskowe jest główną specjalizacją Kancelarii. Radca prawny Maciej Mierecki posiada wieloletnie doświadczenie w doradztwie prawnym oraz reprezentowaniu klientów zwłaszcza w sprawach z zakresu prawa wojskowego.
Kancelaria świadczy usługi prawne zarówno stacjonarnie, jak i zdalnie (z wykorzystaniem nowoczesnych technologii). Dzięki temu Kancelaria w sposób sprawny i bezproblemowy świadczy pomoc prawną klientom z terenu całej Polski.
Kancelaria Kraków – odwołanie od orzeczenia powiatowej komisji lekarskiej
Kancelaria Radcy Prawnego Maciej Mierecki udziela pomocy prawnej osobom, które chcą złożyć odwołanie od orzeczenia powiatowej komisji lekarskiej. Osoby zainteresowane usługami kancelarii zachęcam do umówienia się na poradę prawną dzwoniąc pod numer +48 794-391-423. Istnieje możliwość umówienia również porady prawnej telefonicznej i on-line (Microsoft Teams). Dane kontaktowe znajdą Państwo w zakładce “Kontakt” oraz w stopce strony internetowej.