Umowa sprzedaży to najpowszechniej zawierana z umów. Każdy z nas zawiera ją co najmniej kilka razy w tygodniu. Zazwyczaj zawieramy ją ustnie składając proste oświadczenia woli. Inaczej jest, gdy przedmiot sprzedaży ma znaczną wartość. Wtedy też obu stronom zależy na odpowiednim udokumentowaniu sprzedaży oraz zabezpieczeniu transakcji od strony prawnej. Z taką sytuacją będziemy mieć miejsce na przykład przy sprzedaży auta lub kolekcji wartościowych znaczków pocztowych.
Umowa sprzedaży – jaka forma?
Co do zasady, umowa sprzedaży może być zawarta w dowolnej formie, w tym w formie ustnej lub w sposób dorozumiany. Od tej zasady istnieją jednak wyjątki, które dotyczą m. in. sprzedaży nieruchomości, dla której przewidziano wymóg formy notarialnej. Warto jednak pamiętać, że brak wymogu dochowania formy nie oznacza, że zawarcie umowy sprzedaży w formie ustnej jest zawsze dobrym pomysłem. Należy podkreślić, że zachowanie odpowiedniej formy stanowi samo w sobie zabezpieczenie transakcji. Dzięki sporządzeniu umowy np. w formie pisemnej, w razie sporu, każda ze stron ma możliwość dowodzenia, że umowa o określonej treści została faktycznie zawarta.
W przypadku sprzedaży wartościowych przedmiotów zaleca się, aby umowa miała formę pisemną. Warto przypomnieć, że w 2016 r. wprowadzono do kodeksu cywilnego formę dokumentową. Do zachowania tej formy czynności prawnej wystarcza złożenie oświadczenia woli w postaci dokumentu, w sposób umożliwiający ustalenie osoby składającej oświadczenie. Innymi słowy formą dokumentową może być np. skan podpisanej umowy przesłany wiadomością e-mail. Taki sposób zawarcia umowy, z jednej strony gwarantuje możliwość prawidłowego spisania umowy, a z drugiej pozwala stronom na ograniczenie formalności związanych np. z koniecznością osobistego stawiennictwa lub korzystania z usług poczty.
Umowa sprzedaży – prawa i obowiązki stron
W myśl art. 535 kc „przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę.”. Zgodnie z tym przepisem do obowiązków kupującego należy zatem:
- zapłata oznaczonej ceny,
- odebranie rzeczy.
Sprzedawca jest z kolei obowiązany:
- wydać rzecz kupującemu,
- przenieść na kupującego prawo własności.
Zgodnie z zasadą swobody umów strony mogą ująć w umowie również dodatkowe postanowienia dotyczące np. zastrzeżenie prawa odkupu lub określenia, która ze stron ponosi koszty transportu.
Cena sprzedaży
Strony mogą zasadniczo dowolnie określić cenę sprzedaży. Cena może być zarówno określona kwotowo, jak i poprzez wskazanie podstawy do jej określenia. Co istotne, strony mogą również określić:
- sposób płatności – np. gotówka lub przelew,
- termin płatności – np. przy zawieraniu umowy lub w określonym terminie od jej zawarcia,
- płatności w częściach – np. płatność w kilku ratach.
Wydanie rzeczy
Umowa powinna określać termin i miejsce wydania przedmiotu sprzedaży. Nie zawsze bowiem wydanie następuje w chwili podpisania umowy. Warto jednak pamiętać, że gdy strony nie określą terminu i miejsca wydania rzeczy, to przyjmuje się że rzecz powinna być wydana:
- niezwłocznie po wezwaniu przez kupującego,
Kwestia ta może być o tyle istotna, że dopiero z momentem wydania rzeczy ryzyko uszkodzenia lub utraty rzeczy przechodzi na kupującego.
Rękojmia za wady
W przypadku, gdy przedmiot sprzedaży ma wady kupującemu przysługują uprawnienia z rękojmi. Rękojmia to nie jedno, ale szereg uprawnień. Kupujący z tytułu rękojmi może:
- odstąpić od umowy,
- żądać obniżenia ceny,
- wystąpić z roszczeniem o naprawę rzeczy,
- żądać wymiany rzeczy na wolną od wad.
Co do zasady, wybór uprawnienia leży po stronie kupującego. Istnieją jednak sytuację, gdy wybór ten jest ustawowo ograniczony. I tak, gdy wada nie jest istotna kupujący nie będzie mógł odstąpić od umowy. Warto podkreślić, że uprawnienia z rękojmi strony mogą wyłączyć tylko wtedy, gdy obie strony są przedsiębiorcami.
Pomoc kancelarii
Kancelaria Radcy Prawnego pomaga klientom w sporządzeniu lub opiniowaniu umów sprzedaży. Radca prawny Maciej Mierecki oferuje w szczególności:
- przygotowanie projektu umowy,
- negocjowanie zapisów umowy,
- opiniowanie umowy.
Osoby zainteresowane usługami kancelarii zachęcam do kontaktu telefonicznego lub poprzez formularz elektroniczny. Istnieje możliwość umówienia konsultacji telefonicznych, za pośrednictwem komunikatorów Microsoft Teams i Skype oraz spotkania osobistego. Dane kontaktowe oraz formularz elektroniczny znajdą Państwo w zakładce “Kontakt”.